از زمین خاکی «تگ لو» تا مستطیل سبز فوتبال

«سید حسین بسکابادی» داور ملی  سی و هشت ساله ای اهل بسکاباد است که توانسته با عبور از موانع و چالش های بسیار مدرک داوری ملی خود را دریافت و در سطح رقابت های کشوری به قضاوت بپردازد. او از سن ۹ سالگی بازی فوتبال را در زمین خاکی "تگ لو" که برای همه جوانان بسکاباد محلی خاطره انگیز و آشناست آغاز کرد . اما در جوانی به تدریج به داوری فوتبال علاقه مند شد.  بسکابادی در سال ۸۹ و پنج سال پس از شروع فعالیتش در این عرصه، تجربه قضاوت در مسابقات لیگ کشوری را به دست آورد. او که در کنار داوری، در شبکه بهداشت و درمان شهرستان قائن نیز مشغول به کار است از سال ۹۲رقابت های لیگ دو را هم قضاوت می کند و در پی آن است تا با طی کردن مراحل بعدی و کسب تجربیات بیشتر به جرگه داوران بین المللی بپیوندد.

توپ گرد، زمین چمن و ۲۲ بازیکن که برای فتح دروازه حریف جانانه می جنگند. این تصویری کلی از یک  بازی فوتبال است. رقابتی که برگزاری  و تماشای آن در هر سطحی هیجان انگیز است. اما این تصویر کلی و شناخته شده بدون حضورچهره هایی  که کار قضاوت این رقابت را به عهده دارند بی معناست. آنان که زمانی به مردان سیاهپوش مستطیل سبز معروف بودند و حالا با رنگ های شادتر و زنده تری از بازیکنان شناخته می شوند و تصمیماتشان گاه  سرنوشت یک بازی، یک لیگ طولانی و یا یک رقابت معتبر جهانی را عوض می کنند.

«سید حسین بسکابادی» داور ملی  سی و هشت ساله ای اهل بسکاباد است که توانسته با عبور از موانع و چالش های بسیار مدرک داوری ملی خود را دریافت و در سطح رقابت های کشوری به قضاوت بپردازد. او از سن ۹ سالگی بازی فوتبال را در زمین خاکی "تگ لو" که برای همه جوانان بسکاباد محلی خاطره انگیز و آشناست آغاز کرد . اما در جوانی به تدریج به داوری فوتبال علاقه مند شد.

 بسکابادی در سال ۸۹ و پنج سال پس از شروع فعالیتش در این عرصه، تجربه قضاوت در مسابقات لیگ کشوری را به دست آورد. او که در کنار داوری، در شبکه بهداشت و درمان شهرستان قائن نیز مشغول به کار است از سال ۹۲رقابت های لیگ دو را هم قضاوت می کند و در پی آن است تا با طی کردن مراحل بعدی و کسب تجربیات بیشتر به جرگه داوران بین المللی بپیوندد.  

حسین بسکابادی، سرسبزی و آبادانی مجدد بسکاباد و موفقیت و سربلندی جوانان این روستا را بزرگترین آرزوی خود می داند و معتقد است استعدادهای فوتبالی قابل توجهی در شهرستان قاینات وجود دارد. اما متأسفانه در بحث پرورش استعدادهای منطقه در زمینه‌ی فوتبال، کم‌کاری شده و باید خیرین و اسپانسرها برای پرورش این استعدادها دست به کار شوند.

 در ادامه، بازنشر یکی از گفتگوهای این داور خوش آتیه اهل بسکاباد را که پیش از این در نشریه طلوع خراسان منتشر شده بود را با هم مرور می کنیم.

۷۵

ضمن معرفی خود بگویید از چه زمانی به داوری فوتبال پرداختید و قبل از آن، چه فعالیت‌هایی در این رشته داشته‌اید؟ 
سید حسین بسکابادی متولد۵۶ / ۳ /۲۰ از منطقه‌ی نیمبلوک، روستای بسکاباد هستم. از سال ۸۵ به جامعه‌ی داوری ملحق شدم. قبل از آن در مقاطع مدارس شهرستان و در تیم‌های صنایع چوب مهران، قاین‌سرشک و شهرداری قاین، فوتبال بازی می‌کردم. بالاترین مقامی که در این دوره کسب کردم، مقام استانی بود که تیم به مسابقات کشوری رفت. بعد از آن با دعوت آقای «علی‌اصغر (مسعود) شریف‌زاده» به داوری روی آوردم که جا دارد از ایشان تشکر کنم. با پشتکاری که داشتم، در سال ۸۵ مدرک درجه‌ی سه داوری را در بیرجند کسب کردم. کلاس داوری هر دو سال یک بار برگزار می‌شود که مدرک درجه‌ی دو را در رشتخوار خراسان‌رضوی گرفتم و دو سال بعد از آن، مدرک درجه‌ی یک را در گرگان گرفتم. در سال ۸۹ توانستم به مسابقات لیگ کشوری، راه پیدا کنم. اولین بازی که از سمت فدراسیون به من محول شد، مسابقه‌ی تیم‌های امید سپاهان و امید ابومسلم در لیگ پایه‌ی جوانان و نوجوانان در استادیوم تختی مشهد بود که چون در جوار بارگاه امام رضا(ع) بود، توفیقی بود که خداوند به من داد و شروع خوبی بود. در سال ۹۰ به لیگ دسته سه کشور فراخوانده شدم. تستی در بیرجند گرفته شد و از بین ۸ نفر، ۳ نفر توانستیم به فراخوانی فدراسیون دعوت شویم. تا سال ۹۲ لیگ سه را قضاوت می‌کردم و از آن سال به بعد، در لیگ دو قضاوت کردم.

در تمام این سال‌ها با پشتکار و هزینه‌ی شخصی ادامه دادم؛ نه با هزینه‌ی فدراسیون، هیئت فوتبال شهرستان و استان. قشر داور که این‌همه حواشی و تنش به سمت آن‌ها است، مظلوم‌ترین قشر ورزشکار هستند. سال ۹۲ تنها فردی که از شهرستان‌های خراسان‌جنوبی شرکت کرده بود، من بودم. بقیه از بیرجند بودند. بقیه‌ی شهرستان‌ها داور داشتند ولی خواسته‌های فدراسیون را برآورده نمی‌کردند، مثلاً به‌دلیل مسافت، به بازی‌های داخل استان نمی‌رفتند اما من به دورترین جایی که ابلاغ می‌زدند مثل طبس و نهبندان، می‌رفتم. حتی با ماشین شخصی می‌رفتم. اگر در این زمینه، خودم را نشان نمی‌دادم؛ مطمئن باشید که من هم به همان قشر داوران می‌پیوستم. چند وقت پیش، بازی ابومسلم و نفت خوزستان را در مشهد در لیگ آزادگان سوت زدم.  

آیا از ابتدا، تخصص داور مشخص می‌شود که داور خط باشد یا وسط؟ 
از داوران، تست (قد، دویدن و…) گرفته می‌شود. کسی می‌تواند داور خوبی باشد که خودش زمانی فوتبالیست بوده باشد تا وقتی که خطا اتفاق می‌افتد، بتواند بهتر تشخیص دهد؛ حتی اگر فاصله‌اش از صحنه، دور باشد. همچنین دوندگی، مدیریت و حس روان‌شناسی داور، مؤثر است تا بتواند یک بازی پر از اغتشاش و حساسیت را مدیریت کند.

پس این‌گونه نیست کسی به رشته‌ی داور وسط برود یا داور خط؟ 
زمانی که به مسابقات لیگ کشوری می‌رویم؛ بعد از لیگ سه، انتخاب این قسمت خیلی مهم است. در کشور ما، موفقیت کمک‌داور بیش‌تر است و زودتر به بالاترین درجه و لیگ برتر، نزدیک می‌شود. داور سوت باید بدن آماده و سن پایین‌تری داشته باشد.

 کمیته‌ی داوران بر چه اساس، داور برای بازی‌ها انتخاب می‌کند؟ 
کمیته‌ی داوران استان باید داوری انتخاب کند که هیچ سنخیتی با شهرستان‌های تیم‌ها نداشته باشد؛ در غیر این صورت اگر آن داور، بهترین قضاوت را هم داشته باشد، باز هم حاشیه‌هایی خواهد داشت. در مسابقات کشوری نیز چنین است. کمیته‌ی داوران، داور از استان بی‌طرف انتخاب می‌کند. به‌خاطر مسافت‌های زیادی که متأسفانه استان ما با استان‌های دیگر دارد؛ مجبوریم به مسابقات یزد، کرمان، مشهد، زاهدان یا گلستان برویم. فدراسیون، منطقه‌ی زیر ۱۰۰۰ کیلومتر را برای ما در نظر می‌گیرد. در بازی سمنان و ابومسلم در سمنان، بنده کمک‌داور از خراسان‌جنوبی بودم. داور و یک کمک، از تهران بودند و داور چهارم از یک استان دیگر بود. یعنی کاملاً یک کوپل بی‌طرف که اصلاً تیم‌ها ندانند داور از کدام استان است. داور نیز این تعهد اخلاقی را دارد که بی‌طرفانه قضاوت کند. اگر هدف من این است که بتوانم به لیگ برتر برسم، باید عملکرد خوبی داشته باشم.

اگر جانب‌داری یک تیم را بکنم، اول ضربه را به خودم زده‌ام، بعد به تیم مقابل. یک کوپل داوری شامل ۴ نفر است (داور چهارم در کنار زمین، نیمکت‌ها را کنترل می‌کند و ۳ داور دیگر، مدیریت مستطیل سبز را بر عهده دارند) و در پایان بازی باید بگویند برنده‌ی بازی، کوپل داوری بوده است؛ نه شخص داور یا کمک‌ها. داور ممکن است اشتباه ‌کند اما نباید اشتباهی باشد که در سرنوشت یک تیم تأثیر بگذارد. اگر داوری عمداً اشتباه قضاوت کند، مطمئن باشید عذاب وجدان خواهد داشت و در بازی‌های دیگر نیز به مشکل برخورد می‌کند.

آیا عملکرد داور در هر بازی توسط کمیته‌ی داوران بررسی می‌شود؟ 
در لیگ دو، یک و برتر حتماً یک ناظر داوری و نماینده‌ی فدراسیون می‌آید. ناظر داوری، عملکرد داور را در نظر می‌گیرد که در دقیقه‌ی چندم، سوت زده و این سوت اشتباه بوده یا نه؛ یا این‌که کمک داور، پرچم زده، آفساید گرفته، خطایی را تشخیص داده و بیش‌تر به داور کمک کرده است. کمک‌داور باید هوشیاری‌اش زیاد باشد تا در تمام صحنه‌ها حتی صحنه‌های وسط زمین، به داور کمک کند. مثلاً اگر درگیری در وسط زمین اتفاق بیفتد؛ داور وسط، افراد پشت سرش را نمی‌بیند. کمک داور باید تمام بازیکنان را زیرنظر بگیرد و اگر اتفاقی افتاد که منجر به اخطار و اخراج باشد، به داور انتقال دهد تا حق تیمی ضایع نشود. ممکن است داور و کمک‌داور، صحنه‌ای را ندیده باشند و در برنامه‌های ورزشی تلویزیون مشخص شود که روی عملکرد داور تأثیر می‌گذارد. اگر ناظر داوری، عملکرد خوبی برای داور در نظر گرفت و مثلاً به او نمره‌ی ۹۰ داد، فدراسیون فیلم بازی را می‌بیند و ممکن است تشخیص دهد که چون داور چند صحنه را اشتباه کرده، عملکردش در حد نمره‌ی ۸۰ بوده است. عملکرد داور در هر بازی، در بازی بعدی که به او می‌دهند تأثیرگذار است. ممکن است بازی سخت‌تر یا آسان‌تری به او بدهند یا بگویند استراحت کند. با شخص داور تماس می‌گیرند و اعلام می‌کنند که فدراسیون از عملکرد شما راضی نبوده است. خوشبختانه تا این زمان، ناظر و فدراسیون از عملکرد من، ناراضی نبوده است و چنین مشکلی پیش نیامده است.

آیا داور، کمک های خود را تعیین می‌کند یا فدراسیون؟  
قبلاً به داور می‌گفتند که می‌تواند دو کمک برای خود انتخاب کند اما الان فدراسیون روی عملکرد داوران و کمک‌داورها نظارت می‌کند. داورانی را انتخاب می‌کند که تنش کم‌تر باشد. مدیریت و روان‌شناسی داور در بازی‌ها مهم است تا حواشی کم‌تری ایجاد شود.

داور برای حفظ آمادگی بدنی باید چه کارهایی انجام دهد؟ 
امسال طی حدود ۴ ماه، ۳ تست داده‌ام. یکی در ۲۶ اردیبهشت بود که مدرک داوری درجه‌ی‌ ملی را در رشت گرفتم. بعد از آن، تمریناتم را رها نکردم. در ماه رمضان با وجود روزه‌داری، در زمین چمن مصنوعی، تمرین می‌کردم و تمرینات کوهنوردی نیز داشتم. بعد از ماه رمضان، تست انتخابی معرفی به فدراسیون را در بیرجند دادم. هر فصل مسابقات، داوران معرفی می‌شوند. اگر در استان ما ۳۶ نفر برای تست می‌آید، باید ۴ نفر انتخاب شوند که بر اساس مدرک داوری، تجربیات داوری و این‌که در چه مقطعی داوری کرده و تست خواهد بود که اگر تست را نتوانی بروی، معرفی نمی‌شوی. بعد از قرارگرفتن در بین ۸۰ داور در کل کشور، در مشهد تست دادم که بسیار مشکل بود. مثلاً ۶ تا ۴۰ متر دو سرعتی است به این صورت که ۴۰ متر را زیر ۶ ثانیه باید بروی. قدم‌زنان برگردی و ۴۰ متر دیگر را بروی تا ۶ بار. تست ۱۵۰ متر هم حساسیت خاصی دارد به این ترتیب که باید طول پیست زمین فوتبال را که ۱۵۰ متر است، زیر ۳۰ ثانیه بدوی. بعد عرض پیست را که ۵۰ متر است، قدم‌زنان بروی و این کار ۲۲ بار تکرار می‌شود. بنابراین داور در هر شرایطی باید آمادگی جسمانی داشته باشد.

برای موفقیت، داور بیش‌تر تلاش می‌کند یا یک بازیکن فوتبال؟ 
هر دو مثل هم هستند و باید پشتکار داشته باشند. اگر داور یا بازیکنی به مرحله‌ای برسد، بعد از آن برای رسیدن به مراحل بالاتر باید تمرین و آمادگی جسمی داشته باشد وگرنه پیشرفت نخواهد کرد.

۷۲

اگر زمانی برای داور اتفاقی افتاد، چه کسی به جای داور می‌آید؟ 
داور چهارم باید جای داور وسط را بگیرد. بنابراین باید باتجربه باشد. اگر داور چهارم آمادگی نداشته باشد، کمک یک باید داخل زمین شود. داور چهارم جای کمک یک، قضاوت می‌کند و داور وسط، کار داور چهارم را انجام می‌دهد. کمک یک همیشه سمت نیمکت‌های فنی است. در نیمه‌ی دوم که تیم‌ها جابه‌جا می‌شوند، جای کمک‌داورها و نیمکت‌های فنی عوض نمی‌شود.

در یک بازی سطح متوسط، داور چند کیلومتر می دود؟ 
ابعاد زمین فوتبال حدوداً ۱۰۰ تا ۱۱۰ متر در ۶۵ تا ۷۵ متر است. داورها معمولاً قطری حرکت می‌کنند. دویدن یک داور در قضاوتش تأثیر دارد. حدوداً ۸ تا ۱۱ کیلومتر می‌دود. چون داور در طول بازی باید نکات فراوانی را از نظر دوندگی، جاگیری، نزدیک‌بودن به صحنه‌ها و… رعایت کند.

آیا خاطره‌ای جالب از این چند سال که داوری کرده‌اید، در ذهن دارید؟ 
چند سال پیش در بازی‌های جوانان لیگ برتر، من و آقایان «تخم‌افشان» و «کاویان‌پور» از قاین برای داوری، معرفی شدیم. ۶ تیم تا این مرحله رسیده بودند که از بین آن‌ها، دو تیم به لیگ برتر جوانان می‌رسید. بازی تیم‌های خراسان‌شمالی با نفت امیدیه خوزستان بود. خراسان‌شمالی شانس کمی داشت و نفت امیدیه حتی با باخت هم صعود می‌کرد اما مردانه تا دقایق پایانی، بازی کرد. از طرفی اگر خراسان‌شمالی می‌باخت، تیم شهرداری بم صعود می‌کرد. بازی در استادیومی که رئال مادرید بعد از زلزله‌ی بم، برای شهر بم درست کرده بود، برگزار می‌شد و تماشاگران بمی، تیم نفت امیدیه را تشویق می‌کردند تا خراسان‌شمالی ببازد و تیم شهرداری بم صعود کند. اواخر بازی، سه دقیقه وقت تلف‌شده اعلام کردم. در دقیقه‌ی ۹۲ یک بازیکن خراسان‌شمالی، از وسط زمین شوتی زد که در گوشه‌ی سه‌جاف دروازه جای گرفت که هیچ کسی باورش نمی‌شد. به این ترتیب، تماشاگران تیم شهرداری بم که تا آن لحظه، جشن صعود هم گرفته بودند، ناگهان در بهت و سکوت قرار گرفتند. البته به نظر من، حق به حق‌دار رسید؛ چون تیم خراسان‌شمالی خوب بازی کرد و فشار زیادی روی دروازه‌ی نفت امیدیه آورده بود.

۷۳

شما پیش‌بینی می‌کنید که چه سالی به داوری در لیگ برتر برسید؟ آیا دوره‌ی آموزشی دیگری لازم است؟ 
دوره‌ی آموزشی خاصی لازم نیست؛ چون من آخرین مدرک داوری را  گرفته‌ام. فقط آمادگی و عملکرد خوب، مؤثر است. سؤال سختی است که پیش‌بینی کنم اما دور از انتظار نیست. البته عوامل مختلفی در این کار، تأثیرگذار است.

نظر شما درمورد استعدادهایی که در زمینه‌ی فوتبال در این منطقه وجود دارد، چیست؟ 
استعدادهای خوبی در شهرستان قاینات وجود دارد. چند وقت پیش که استعدادیاب فدراسیون به شهرستان آمده بود، ۵ نفر از قاین معرفی شدند که ۳ نفرشان برای گزینش تیم ملی نوجوانان انتخاب شدند. مربیان شهرستان باید جوانان مستعد منطقه را پرورش دهند. ما اخیراً در هیئت فوتبال، برنامه‌ریزی کرده‌ایم که بیش‌تر به جوانان و نوجوانان بها دهیم. باید در مقاطع دبستان و دبیرستان، بازی‌های بین آموزشگاهی را برگزار کنیم. متأسفانه در بحث پرورش استعدادهای منطقه در زمینه‌ی فوتبال، کم‌کاری شده است. باید در این زمینه، خیرین و اسپانسرها وارد شوند. باید این استعدادها را تشویق کنیم.

۷۴

به علاقه‌مندان داوری چه توصیه‌ای دارید؟ 
ما چند بار برای برگزاری کلاس درجه‌ی سه داوری، آگهی کردیم اما متأسفانه استقبال خوبی نشد. اگر کسی به داوری در تمام رشته‌های ورزشی علاقه‌مند است، باید با پشتکار و تلاش به مراحل بالاتر برسد.

آیا در موقع تماشای مسابقات فوتبال از تلویزیون، پیش خود به انجام داوری می‌پردازید؟ 
بله. این کار را انجام می‌دهم؛ چون هم کسب تجربه از داوران در سطوح بالاتر است و هم تمرینی برای خودم است. نکات خوبی در این زمینه به دست می‌آورم.

واکنش اعضای خانواده خصوصاً همسرتان موقع تماشای فوتبال چیست؟ 
من بخش زیادی از پیشرفت خود را مدیون همسرم و خانواده‌ام هستم که با مشکلات خاص این کار، همراهم بوده‌اند.

سخن آخر؟ 
از این‌که وقت گذاشتید، از شما سپاسگزارم خصوصاً که تاکنون به داوری توجه چندانی نشده است. امیدوارم با پرداختن بیش‌تر به این مقوله، جوانان تشویق به این کار شوند. جا دارد تشکر کنم از کسانی که در روند پیشرفت داوری من تأثیر داشتند، دانشگاه علوم پزشکی، دکتر «عزیزی» ریاست سابق شبکه‌ی بهداشت قاینات، آقای «تفکری» معاونت امور اداری شبکه و آقای «عامری» حراست شبکه و حوزه‌ی مرکز بهداشت.

 

دسته : گفت و گو بازدید : 2,083 بازدید انتشار : ۱۳۹۴/۱۱/۲۸ نویسنده : مدیریت سایت دیدگاه ها : 6
  1. رضا ارزومندان

    ۱۳۹۴-۱۱-۲۹ — ۱۰:۰۹

    به قول خدا بیامرز پدر خانومت، باریکلا آقا پسر، موفق بشی

  2. علی بسکابادی

    ۱۳۹۴-۱۱-۲۹ — ۲۰:۵۳

    چه جالب داور هم داره بسکاباد

  3. مسعود بسکابادی

    ۱۳۹۴-۱۲-۰۱ — ۱۷:۳۵

    به امید لیگ برتری شدنت !  حسین آقا

  4. احسنت به تلاش و پشتکار این همشهری عزیز.موفقیت هرچه بیشتر ایشان را آرزومندیم.

  5. تشکر از آقای داور و  مدیریت سایت به خاطر مصاحبه جامع و کامل 

  6. با عرض سلام.

    لطفاً به زمین فوتبال بسکاباد رسیدگی کنید! مرسی

دیدگاهتان را بنویسید